Sayı | Ausgabe: 211 (21.05.2019)
Gelecek sayı | Nächste Ausgabe: 18.06.2019

a aslan

Girit - Hanya
Alaçatı (Çeşme) ve Hanya'da (Girit) dostlarlaydık, güneşin sofrasında, dostların arasında... Alaçatı'da uzun yıllar görüşemediğim çocukluk ve yol arkadaşlarımla birlikteydik. Sarmaş, dolmaş olduk. Şiirler okuduk, şarkılar, türküler söyledik. Savaşları, haksızlıkları lanetledik, ortak noktamız buydu. Ege'nin öteki yakasına el salladık ve inadina dostluk dedik.
Ama ben sizlere öteki yakayı, Girit'i anlatacağım. Girit'te bir kaç kez bulundum. Orada güzel dostlar, dostluklar edindim. Gezdiğim yerleri kısaca anlatmak istiyorum sizlere.
Bizim Hanya, Gördeş'in küçük şirin bir kasabasıydı. Şimdiki adı Güneşli, Manisa'ya bağlı. Girit'teki Hanya'da bağlantılar, izler aradım bulamadım. Girit'teki Gördeş'i (Gördis) de gördüm. Gördeş büyük uygarlıkların yaşandığı küçük bir şehir. Halkı zeytin ve seracılıkla geçiniyor. Giyim kuşamda çok benzerlikler var. Köylü kadınlar, kızlar üç etek giyiyorlar. Başlarını pullu ve boncuklu yazmayla bağlıyorlar. Kulaklarının üzerine, ya da yazmanın arasına kekik, fesleğen ya da gül takıyorlar. Doğal parfümleriyle sanki bizim Ege'nin köylü kadınları. Üç etek ve üzerlerindeki yelek her türlü çiçeğin rengini barındırıyor. Boy post ve güzellik Ege ve Toros yörük kadını. Belki de bıraksalar Türkçe konuşacaklar kim bilir? Neredeyse %90 bizim Türkmen yörük kadınlarına benziyorlar. Kendi dillerinde Türk, Arap müziği söylüyorlar. Kökleri bu müziklerde saklı, kopamıyorlar. Ve karışık bir durum... Keçi, koyun yetiştiriliciği ve süt üretiminde ada ekonomisine katkıda bulunuyorlar.
Knossos, Gördeş, Sivas, Matala güzergahı görülmeye değer. Knossos ve Gördeş sizleri yüz yıllar ötesine götürebilir. Matala'da yerli Araplar da yaşamakta. Yerleşik oldukları için, geniş zeytin tarlaları var. Çekinmeden alış veriş yapabilirsiniz. Matala görülmeye değer. Matala, ayrıca dünya hippilerinin de başkentidir. Geniş kumsalı ve yüzlerce antik mağaraları ilgi odağı. Hanya, Suda, Rethymno'da çok sayıda cami var. Ama kapalı. Önemli miktarda Bektaşi tekkesi taverna ya da dükkan olarak işletiliyor. Başkent Heraklion (Kandiye) sanayi şehri. Yönetim buranın kalkınmasına öncelik veriyor. Görülmeye değer.
Hanya ve Rethymno şehirlerini gezerken; Nalbant Hilmi Efendi'nin, kasap Yorgo'ya "Gel bur" Yorgo Efendi... Birer acı kave içek, dünya malı dünyada kalır." sözleri yankılanır sanki Mavilinin Sokağı'nda... Küçük çocukların dar sokak aralarında koşuşmacaları... Sütcü Sarkıs Efendi'yi tii... ye almaları ve Sultan kadının "şşşt.. rahat bırakın Sarkıs Efendi'yi işini görsün." sözleriyle yankılanır çarşıbaşı. Çerçici Hasan Efendi'nin sırtında halılarla "Halis muhlis Gördeş halısı... Halıcı geldi.. ipek halılarım var..." sözleri sanki ilmek ilmek işlenir daracık Hanya sokaklarında. Ya da Yorgo'nun, Hasan Efendi'ye "Hasan Efendi gel bi tek atalım." diyerek kızdırması yankılanır asırlık Yorgo'nun meyhanesinde.
Ege Deniz'i kararır, dağlar uykuya dalar. Ama insanlar için hayat yeni başlar. Eğlence ve muhabbete cömerttir gece. Bitimsiz özgürlük sunar yaşanmamışlıklara. Efkarlı bir ses ortak olur bu muhabbetin zirvesinde. İnadına güzelliklere... Ömrün uzun olsunlara kadeh tokuşturulur. Buram buram anason kokar. Ege'de gece aşktır... aşkın adıdır. Damıtılır aşkın, mutluluğun gergefinden gün ışımına dek. Güneşin sofrasından, Girit'den sıcacık selamlarımı yolluyorum. Sevgiyle kalın.


WAS ICH IN KRETA SAH
Kreta - Chania
Ich war in Alacati und Chania bei alten Kollegen. In Alacati war ich mit Kindheitsfreunden und Kameraden, die ich lange nicht sah. Wir waren wider wie früher. Wir haben Gedichte gelesen, Lieder gesungen, Kriege und Ungerechtigkeiten verdammt. Unser gemeinsamer Punkt war das. Wir haben auf die andere Seite der Ägäis gewunken und aus Trotz Freundschaft gesagt.
Aber ich erzähle euch was über das andere Ufer der Ägäis, über Kreta. Ich war schon ein paar mal in Kreta. Ich habe dort gute Freunde gefunden und Freundschaften geschlossen. Ich will euch einige Orte näher erklären. Unser Hanya var eine nette, schöne Kleinstadt in Gördes. Jetzt heißt es Günesli und ist an Manisa gebunden. Ich habe Parallelen zum Chania in Kreta gesucht, habe aber keine gefunden. In Kreta habe ich Gortys gefunden. Gortys war eine kleine Stadt wo viele große Völker lebten. Die Bevölkerung lebt von der Oliven-ernte. Die Kostüme schauen aber sehr ähnlich aus. Die Frauen und Mädchen tragen auch deri-Röcke und bedecken ihre Köpfe mit Pailletten und Perlen verzierten Tüchern. Auf ihre Ohren oder Tücher tun sie Thymian, Basilikum oder Rosen. Mit ihren Natur Parfums erinnern sie mich an die Frauen meiner Gegend. Ihre Westen haben alle erdenklichen Farben. Sie sehen aus wie unsere Ägäischen Frauen, oder Nomaden Frauen aus dem Taurus Gebiet. Vielleicht reden sie ja auch türkisch wenn sie dürfen, wer weiß? Sie singen in ihrer eigenen Sprache arabische und türkische Lieder. Ihre wurzeln sind in diesen Liedern verankert. Es ist eine komische Situation. Mit Ziegen-, Schafzucht und Milch Produktion tragen sie zur Inselwirtschaft bei.
Die Route Knossos, Gortys, Sivas, und Matala ist sehr sehenswert. Knossos und Gortys könnte euch einige Jahrhunderte in die Vergangenheit versetzen. Matala ist die Hippie-Hauptstadt. Ein breiter Strand und hunderte antike Höhlen laden zur Besichtigung ein. In Chania, Suda und Rethymno gibt es eine Menge Moscheen. Aber sie sind alle geschlossen. Es gibt eine bedeutende Anzahl an Bektasi tekke Tavernen und Geschäfte. Die Hauptstadt Heraklion ist die Industrie Stadt der Insel. Die Regierung will, dass vor allem diese Region wirtschaftlich besser wird.
Wenn man die durch die Altstadt von Chania oder Rethymno spaziert, kommt es einem so vor als würde Hilmi Efendi zu Fleische Yorgo sagen: "Herr Yorgo, komm trinken wir einen Kaffee!" Oder man hört die Stimmen von den Kindern wie sie den Milchverkäufer Sarkis nerven und Frau Sultan zu den Kindern sagt: "Ssscht! Lasst Herrn Sarkis seine Arbeit machen!" Der Teppichverkäufer Hasan schraut laut: "Gördes Teppiche aus Seide, Gördes Teppiche!"
Das Ägäische Meer wird dunkel und die Berge schlafen. Aber für die Menschen fängt das Leben erst an. In der Nacht wird ausgiebig gefeiert und geredet. Man stoßt an, auf ein langes Leben. Überall duftet es nach Anis. In der Ägäis ist die Nacht die Liebe... der Name der Liebe. Schöne grüße aus Kreta. Bleibt in Liebe.

Köşe Yazarları | Autoren
Köşe Yazarları | Autoren