Sayı | Ausgabe: 224 (16.06.2020)
Gelecek sayı | Nächste Ausgabe: 15.7.2020

16.07.2019

Ucunda kamera olan aletler yardımıyla vücudun iç boşluklarının görüntülenmesi işlemine endoskopi, kullanılan aletlere de endoskopi denir.Ucunda kamera olan aletler yardımıyla vücudun iç boşluklarının görüntülenmesi işlemine endoskopi, kullanılan aletlere de endoskopi denir.
Günümüzde fleksibl videoendoskoplar kullanılarak ağızdan girilerek yemek borusu,mide ve oniki parmak barsağının görüntülenmesi işleminin kısa adıdır. Aslında yapılan işlem özofagogastroduodenoskopidir.Gastroskop kullanılarak bu sayılan organlarımızın iç yüzeyini döşeyen mukoza tabakası incelenir. Mukozadaki değişiklikler gerekirse çeşitli boyalar kullanılarak daha belirgin hale getirilerek değerlendirilir. Gastroskopi hem tanı hemde tedavi amaçlı kullanılır. Tanı için mukozal patolojilerden forseps yardımıyla biyopsi materyali alınarak patolojik incelemeye gönderilir. Tedavi amaçlı kulanıma örnek olarak polip ve küçük tümörlerin gastroskop içinden geçirilen aletler yardımıyla çeşitli enerji cihazlarını da kullanarak çıkarılma işlemi gösterilebilir. Damarsal patolojiler gastroskop içinden geçirilen laser probla yakılarak tedavi edilebilir. Yemek borusundaki varisler bant ligatör yardımıyla veya çeşitli skleroterapi yöntemleri kullanılarak tedavi edilebilir. Üst sindirim sitemi kanamaları da sklereoterapi, klipleme koterizasyon gibi endoskopik işlemlerle durdurulabilir. Gastroskopi yardımıyla üst sindirim sistemindeki darlıklar buji, balon, laser veya koter kullanılarak geişletilebilir. Yine darlık ve fistüller stentleme yapılarak giderilebilir. Üst sindirim sistemi içerindeki yabancı cisimler çıkarılabilir veya parçalanarak sindirim sitemi yoluyla atılması sağlanabilir. Ağızdan beslenemeyen ve uzun süre beslenemeyecek olan hastalara beslenme amaçlı mide ve ince barsağın üst bölümüne beslenme tüpü de endoskopik olarak yerleştirilebilir.
Yukarıda kısaca bahsettiğim işlemler sedoanaljezi altında, yani hastanın işlem sırasında ağrı duymaması ve hissetmemesi sağlanarak  yapılmaktadır.
Gastroskopinin Sakıncaları Nelerdir?Sedoanaljezi için kullanılan ilaçlara karşı az da olsa reaksiyon görülebilir. Ayrıca yemek borusu, mide ve oniki parmak barsağında kanama, yaralanma ve delinme riski % 0,1-0,2 gibi çok çok az oranlarda bildirilmektedir.Bu belirtiler varsa gastroskopi gerekebilirNedeni açıklanamayan ve tekrarlayan karın ağrısı, yutma güçlüğü, ağrılı yutma, yutma esnasında takılma hissi, nedeni açıklanamayan kilo kaybı, uzun süreli ve tedaviye yanıtsız kansızlık, uzun süredir devam eden mide yanma ve ekşimeleri, bulantı, kusma, şişkinlik, ağızdan kan gelmesi, koyu siyah renkte dışkılama, mide bölgesinde yanma, ekşime ve ağza acı su gelmesi durumunda hekim gastroskopi isteyebiliyor. Daha önceden mide polipleri çıkarılmış ya da mide cerrahisi geçirmiş olan hastalarda kontrol ve takip amaçlı, ailesinde kanser öyküsü olan hastalarda da tarama amaçlı isteyebiliyor.
Mide fıtığından tümöre Gastroskopi işlemi sayesinde yemek borusunda yerleşimli tümörler, mide fıtığı, mide ve onikiparmak bağırsağındaki ülser (yara) ve tümörler saptanabiliyor, tanı amaçlı biyopsiler alınabiliyor. Ayrıca polip adı verilen yüzeyden kabarık lezyonlar da "endoskopik polipektomi" ile çıkarılabiliyor. Bazen hayatı tehdit edebilen mide ve oniki parmak bağırsağındaki derin ülserler ve damarsal sorunlara bağlı gelişen kanamalar ile siroz hastalarında yemek borusunun son kısmındaki kanamalar da endoskopik yöntemlerle durdurulabiliyor. Kolonoskopi gerektirebilen şikayetler
Kolonoskopi gerektirebilen şikayetleri ise şöyle sıralayabiliriz; dışkılama alışkanlıklarının değişmesi (uzun süreli ishal veya kabızlık), dışkı çapında incelme, keçi pisliği şeklinde dışkılama, dışkılama hissi olup tuvalete gidildiğinde boşalamama, açıklanamayan karın ağrısı ve kilo kaybı, makattan kanama, dışkıda sümüksü içerik olması, uzun süreli ve tedaviye yanıtsız kansızlık, ailede kalın bağırsak kanseri öyküsü olanlar (tarama amaçlı), iltihaplı bağırsak hastalıklarının (Crohn ve ülseratif kolit) tanı ve takibi, bağırsak poliplerinin takip ve tedavisi, bağırsak kanseri ameliyatı olmuş hastaların takibi, 50 yaş üzerinde olan her sağlıklı kişi (tarama amaçlı).
Kolonoskopi ile bağırsak iç yüzeyinde yerleşimli polip denilen yapıların saptanması ve çıkarılması, tümoral kitlelerin görüntülenmesi ve biyopsi alınması, bağırsak duvarında cepleşmeler olarak bilinen ‘divertiküller’in saptanması, damarsal sorunların görüntülenmesi ve mevcut bir kanama varsa durdurulması, bağırsakların kendi etrafında dönmesiyle gelişen bağırsak tıkanıklığı gibi durumların düzeltilmesi mümkün olabiliyor.

Köşe Yazarları | Autoren
Köşe Yazarları | Autoren